پشتیبانی شبکه چیست؟
پشتیبانی شبکه به مجموعه خدماتی گفته میشود که برای نگهداری و رفع مشکلات به وجود آمده در شبکه و تجهیزات شبکه انجام میشود. این مجموعه خدمات میتوانند به دو شکل سختافزاری و نرم افزاری باشند:
- سختافزاری شامل بررسی وضعیت عملکرد تجهیزات شبکه، بررسی سختافزار تجهیزات، بررسی کابلها، سامانههای خنککننده و مواردی از این دست میشود
- نرمافزاری شامل راه اندازی سرویسهای جدید، بهروز کردن میانافزار دستگاهها و نصب یا جایگزینی نرم افزارهای قدیمی با نسخههای جدید میشود.
بهطور معمول، افرادی که این مسوولیت به آنها محول میشود کارشناس پشتیبانی شبکه یا تیم پشتیبانی شبکه نامیده میشوند.
اهمیت پشتیبانی شبکه
پس از گذشت مدت زمانی از نصب و راه اندازی شبکه، تجهیزات به دلایل مختلف با مشکلاتی روبرو میشوند و عملکرد شبکه کند میشود یا سامانهها همچون گذشته به سرعت، اطلاعات را ارسال و دریافت نمیکنند. نرم افزارها در بازههای زمانی مشخص باید بهروزرسانی شوند تا آسیبپذیریهای شناسایی شده در این زمینه برطرف شوند.
کاری که تیم پشتیبانی شبکه انجام میدهد، عقد قرارداد دورهای با سازمانها با هدف تضمین عملکرد شبکه است. در قراردادی که شرکتها منعقد میکنند (و در ادامه با برخی مفاد آن آشنا میشویم) شرکت ارائهدهنده خدمات تضمین میکند هرگونه مشکلی که باعث ایجاد اختلال در عملکرد شده یا وضعیت شبکه را از حالت پایدار خارج کرده را شناسایی کرده و به سرعت همه چیز را به حالت اولیه باز میگرداند.
مشکلات رایج در شبکه کامپیوتری
تقریبا هر مشکلی که برای یک کاربر خانگی و سامانههای منفرد به وجود میآید در مقیاس کلانتر برای شبکهها اتفاق میافتد. این مشکل میتواند عدم کارکرد درست روتر و یا عدم برقراری ارتباط با اینترنت باشد. در مقیاس شبکه، مشکلات رنگ و بوی بزرگتر و جدیتری به خود میگیرند که از مهمترین آنها به موارد زیر باید اشاره کرد:
- مشکلات نرمافزاری: اصلیترین دلیل خرابی یا افت عملکرد شبکهها مشکلات نرم افزاری است. مشکلات نرمافزاری به دلایل مختلف به وجود میآیند. بهطور مثال، یک کارمند کنجکاو یا ناآگاه بدون اطلاع تغییری در تنظیمات پروتکل TCP/IP به وجود میآورد، آدرسهای ایستا را دستکاری میکند یا گزینه DHCP کامپیوترش را غیر فعال میکند. علاوه بر این نرم افزارهای کلاینتی که برای برقراری ارتباطات راه دور یا دورکاری استفاده میشوند گاهی اوقات از کار میافتند یا تنظیمات آنها تغییر پیدا میکند.
- مشکلات سختافزاری: دومین مشکل رایج شبکههای کامپیوتر مشکلات سختافزاری است. سرورها، روترها، سوییچها و…. پس از گذشت مدت زمانی فرسوده شده یا مولفههای سخت افزاری آنها خراب میشود. بهطور مثال، منبع تغذیه اولین مولفه سخت افزاری یک سرور است که با مشکل روبرو میشود. کاری که تیم پشتیبانی شبکه انجام میدهد، شناسایی مشکلات و در صورت لزوم برطرف کردن آنها است، با اینحال، اگر مشکلات جدی باشند، سخت افزار معیوب را به بخش خدمات شرکت انتقال میدهد و تا مدت زمان برطرف شدن مشکل، سختافزار جایگزینی در اختیار شرکت قرار میدهد. برای تعمیر سرور hp خود روی لینک بزنید.
- مشکلات زیرساختی: مشکلات زیرساختی یک سطح پایینتر از مشکلات سخت افزاری و نرم افزاری قرار دارند و بیشتر تجهیزات زیربنایی مثل کابلهای شبکه، ترانک شبکه، کیستونها، پریزها، پچپنلها و موارد این چنینی را شامل میشوند. برای شناسایی مشکلات این چنینی به ویژه در ارتباط با کابلها، تیم پشتیبانی شبکه از ابزارهای مخصوصی که به آنها تستر گفته میشود برای سالم بودن تجهیزات شبکه استفاده میکنند.
متخصص پشتیبانی شبکه های کامپیوتری کیست؟
در تعریف رسمی، کارشناس پشتیبان شبکه، فردی است که مسوولیت پشتیبانی از خدمات زیرساختی که شامل کانالهای ارتباطی، تلفنهای آیپی، سرورهای ایمیل، تجهیزات سختافزاری تحت شبکه و دامنههای سایت است به او سپرده میشود. البته گزینه آخر در ارتباط با شرکتهایی صدق میکند که منابع مالی کافی برای استخدام مدیر سایت ندارند و ترجیح میدهند از یک متخصص در این زمینه استفاده کنند.
بهطور معمول، یک کارشناس پشتیبانی شبکه حداقل مدرک کارشناسی در رشته علوم کامپیوتری یا رشتههای مرتبط مثل فناوریاطلاعات را دارد. علاوه بر این، قبل از این سمت، به مدت چند سال به عنوان تکسین در شرکتها مشغول به کار بوده است. بهطور معمول، شرکتها در آگهیهای استخدامی روی سابقه کار مفید تاکید زیادی دارند و مدرک دانشگاهی برای برخی از آنها ملاک انتخاب نیست، بلکه این تجربه و مهارت فنی است که برای شرکتها حائز اهمیت است.
برای آنکه به عنوان یک کارشناس شبکه در سازمانی مشغول به کار شوید بهتر است به فکر دریافت مدارک فناوری اطلاعات باشید. بهطور معمول، مدرک A+، Network+ و Security+ شانس کارجو برای احراز این موقعیت شغلی را بیشتر میکنند. برخی افراد مدرک تخصصی MCSA، MCSE یا CCNA را برای تسلط بر مفاهیم پیشرفتهتر دنیای شبکه دریافت میکنند.
وظایف تیم پشتیبانی شبکه
کارشناس پشتیبانی شبکه یا تیم پشتیبانی شبکه چه شرح وظایفی دارند؟
شرح وظایف یک کارشناس پشتیبانی به شرکتی که قصد کار در آنرا دارد بستگی دارد. برخی وظایف جنبه کلی دارند و در بیشتر حوزهها صدق میکنند. توجه کنید شرح وظایفی که در ادامه میخوانید مختص یک کارشناس پشتیبانی نیست و در مورد شرکتهایی که قراردادهایی را برای پشتیبانی شبکه با سازمانهای دیگر منعقد میکنند نیز صادق است. از مهمترین وظایف یک کارشناس شبکه یا تیم پشتیبانی شبکه به موارد زیر باید اشاره کرد:
- ارزیابی و برطرف کردن مشکلاتی که باعث شدهاند عملکرد زیرساخت ارتباطی با قطعی یا کندی روبرو شود.
- ارائه راهکارهای امنیتی با هدف برطرف کردن چالشهای امنیتی. این راهحلها میتوانند نصب بستههای امنیتی، دیوارهای آتش، سامانههای تشخیص و پیشگیری از نفوذ و…. باشند. متاسفانه در بحث امنیت این وظیفه کارشناسان امنیت است که راهحلهای امنیتی را به سازمانها پیشنهاد کنند، اما سازمانها با هدف کاهش هزینهها ترجیح میدهند یک کارشناس پشتیبانی شبکه اینکار را انجام دهد.
- آزمایش و ارزیابی تجهیزات سخت افزاری شبکه با هدف حصول اطمینان از کارکرد مطلوب آنها.
- ارزیابی سرعت شبکه و شناسایی عواملی که باعث ایجاد گلوگاه در شبکه شدهاند. بهطور معمول، شبکههای LAN به واسطه درگاههای گیگابیتی تعبیه شده روی تجهیزات سخت افزاری سرعت زیادی دارند، اما اگر در زمینه انتقال اطلاعات میان تجهیزات مختلف شبکه افت محسوسی مشاهده شود، کارشناس یا تیم پشتیبانی شبکه با انجام آزمایشهای مختلف علت بروز مشکل را پیدا میکنند.
- ارائه آموزشهای اولیه به کارمندان غیر فنی. کارشناس یا تیم پشتیبانی شبکه باید به کارمندانی که اطلاعی در مورد اصول اولیه فناوریاطلاعات ندارند، آموزشهای اولیه را ارائه کنند. این آموزشها میتوانند چگونگی نصب نرمافزارها، شناسایی مشکلات اولیه همچون عدم شناسایی پرینتر توسط سیستم، دلایل عدم اتصال به اینترنت و موارد این چنینی باشند.
- توانایی حل مشکل ابتدایی و اولیه تجهیزات VoIP. کارشناس پشتیبانی شبکه در زمینه حل مشکلات VoIP میتواند تا حدودی به شرکتها کمک کند، اما تیم پشتیبانی شبکه که متشکل از متخصصان مختلفی است در زمینه شناسایی مشکلات به وجود آمده در این زمینه حرفهایتر عمل میکند.
- مدیریت اتاق سرور. بهطور معمول تیم پشتیبانی شبکه در زمینه چگونگی آرایش رکسرورها در اتاق سرور، تغییر و جابهجایی تجهیزات سخت افزاری در این زمینه به سازمانها کمک میکند. نکته بسیار مهمی که باید در این زمینه به آن دقت کنید این است که جابهجایی رکسرورها به دانش زیادی نیاز دارد. اول آنکه کابلها باید به درستی از پچپنلها، سوییچها، تجهیزات NAS و…. جدا شوند و دوم آنکه رکسرورها در مکان درستی قرار بگیرند که تهویه مطلوب، جریان هوای گرم رکسرورها را دفع کند و جریان هوای سرد بر مبنای معماری تعریف شده توسط معمار شبکه به رکها وارد شود. بر مبنای این تعریف مشاهده میکنیم که این فرآیند باید به تیم پشتیبانی شبکه سپرده شود.
- یکی از مهمترین نکات مرتبط با پشتیبانی شبکه، مستندسازی و تهیه نقشه زیرساخت شبکه است. با توجه به اینکه برخی از شرکتها فاقد این نقشه هستند، آمادهسازی یک چنین نقشهای نه تنها کار پشتیبانی شبکه را سادهتر میکند، بلکه به شرکت دریافتکننده خدمات نشان میدهد با فرد یا تیم حرفهای مشغول به کار است.
قرارداد پشتیبانی شبکه چیست؟
قرارداد پشتیبانی و نگهداری شبکه به شرح وظایف و مسوولیتهای فرد یا تیمی اشاره دارد که موظف میشود در مقابل دریافت مبلغی مشخص یا شناور برای مدت زمانی کوتاهمدت یا بلندمدت به شرکت ثالث خدمترسانی کند. بسته به مذاکرات انجام شده در این زمینه به موضوعات مختلفی در قرارداد اشاره میشود که چارچوب مشخص و ثابتی ندارد و مورد توافق دو طرف است.
قرارداد پشتیبانی شبکه میتواند نظارت و نگهداری کامل از زیرساختها را شامل شود که در این حالت شرکت دریافتکننده خدمات مجبور است دسترسی مشخصی به شرکت ارایهدهنده خدمات بدهد که از راه دور وضعیت شبکه را ارزیابی کند یا ممکن است محدود و در ارتباط با تجهیزات سختافزاری یا نرمافزاری باشد. در هر دو حالت، شرکت موظف است مشکلات را شناسایی کرده و آنها را برطرف کند.
پرسشی که مطرح میشود این است که چه شرکتهایی باید قرارداد پشتیبانی منعقد کنند؟ این موضوع به وسعت شبکه، تعداد کارمندانی که در شرکت کار میکنند و نوع خدماتی که شرکت ارائه میکند بستگی دارد. مثلا اگر تعداد کارمندان یا تجهیزات محدود است، بهتر است قراردادی را با شرکتهای ارایهدهنده خدمات پشتیبانی شبکه منعقد کنید، اما اگر حوزه کاری گسترده است و کارمندان زیادی در شبکه کار میکنند و در عمل این امکان وجود ندارد که یک نفر به تنهایی به همه امور رسیدگی کند، بهتر است با تیم حرفهای از کارشناسان شبکه قرارداد بلندمدتی منعقد کنید تا به امور مهم رسیدگی کنند.
در زمان عقد قرارداد بهتر است به نکات زیر دقت کنید:
- تمامی درخواستها باید در قرارداد نوشته شود تا شرح وظایف شرکت ارایهدهنده خدمات و نیازهای دریافتکننده خدمات مشخص شوند.
- مدت زمان پشتیبانی باید مشخص شوند. این بازه زمانی میتواند چند ماه تا یک سال باشد.
- چگونگی دریافت هزینهها باید مشخص شود.
- یکی از بندهای مهم قرارداد چگونگی فسخ آن است. در این بند باید مشخص شود هر یک از طرفین در چه شرایطی قادر به فسخ قرارداد هستند.
- مشخصات حقیقی فرد یا حقوقی شرکتی که قرارداد باید با آن بسته شود باید به شکل روشنی در قرارداد نوشته شود.
- خدماتی که شرکت خدمات پشتیبانی شبکه قرار است ارائه کند باید به شکل روشن درج شود.
- شرایط پشتیبانی از زیرساختها در روزهای تعطیل باید مشخص شوند.
- اگر مشکل یا اختلافی میان دو طرف به وجود آمد، مشکل چگونه باید برطرف شود؟ (بهطور مثال، به فرد یا شرکت سومی که مورد تایید دو طرف است باید رجوع شود؟)
- چه مواردی شامل حال خدمات نمیشوند؟
- شرایط دریافت حق غرامت چگونه است؟
- یکی از نکات مهمی که برخی شرکتها نسبت به آن بی تفاوت هستند، اما در آینده ممکن است مشکلساز شود، شرایط استفاده از نام دریافتکننده خدمات با هدف بازاریابی است. بهطور معمول، شرکتها یا افرادی که خدمات پشتیبانی شبکه را ارائه میکنند اسامی مشتریان خود را در بازاریابیها استفاده میکنند. بهتر است برای آنکه مشکلی در این زمینه به وجود نیاید به این مسئله اشاره شود.
- پس از امضا قرارداد، هیج تغییری در توافقنامه مجاز نخواهد بود، مگر اینکه به شکل کتبی و توسط هر دو طرف قرارداد به تایید رسیده و مکتوب شود.
- توافقنامه باید در چارچوب قوانین کشور نوشته شود. دقت کنید هرگونه تخطی در این زمینه ممکن است برای هر دو طرف پیامدهای قانونی به همراه داشته باشد.
- قرارداد باید در قالب ساختارمندی مثل ماده اول، ماده دوم و… آماده شود.
- باید دو نسخه از قرارداد آماده شده و به امضا طرفین برسد.
- نوع خدماتی که ارایه میشود باید در قرارداد درج شوند.
- شرایط تمدید خودکار قرارداد یا فسخ آن مشخص شود.



